Zaburzenia integracji sensorycznej

Zmysły działają na pracę mózgu, który ma
rejestrować bodźce, segregować i przetwarzać je. Jeśli proces ten odbywa
się w pełnej sprawności to następuje prosty schemat pozyskiwania
doświadczeń i uczenia się. Musimy zdać sobie sprawę, że integracja
systemów zmysłowych i ich odpowiedni rozwój wpływa na funkcjonowanie
dziecka i jego ogólny rozwój psychoruchowy. W przypadku integracji
sensorycznej mówić możemy o zmysłach, takich jak słuch, wzrok, dotyk,
węch, smak czy zmysł równowagi.

Zaburzenia integracji sensorycznej (SI) nie zawsze
są łatwe do zdiagnozowania. Według ekspertów, można je rozpoznać już u
niemowląt – funkcje układu nerwowego blokują się, przez co zauważyć
można problemy w codziennym funkcjonowaniu. U najmłodszych dzieci
charakterystyczna jest nadwrażliwość lub niedowrażliwość na dotyk czy
bodźce wzrokowe. U tych starszych to głównie problemy z nauką materiału
szkolnego – pisaniem, czytaniem oraz liczeniem.

Zaburzenia SI powodują znacznie opóźnienia w rozwoju intelektualnym
dziecka, jego motoryki ruchowej oraz umiejętności komunikacyjnych. Łatwo
da się to zauważyć, jeśli pod uwagę weźmiemy kwestie emocjonalności
małego człowieka, jego samodzielności, organizacji, samooceny (zazwyczaj
zaniżonej). Co ważne, zaburzenia integracji sensorycznej bardzo często
wynikają z występowania innego rodzaju dysfunkcji, na przykład autyzmu
czy ADHD. Ich przyczyną mogą być także czynniki genetyczne.

Istotnym jest fakt, by nie bagatelizować jakichkolwiek objawów
zachowań nieprawidłowych. Jak potwierdzają terapeuci, zaburzenia nie
ulegają samoistnemu niwelowaniu a tylko pogłębiają się wraz z wiekiem. W
późniejszym etapie mogą niekorzystnie wpływać na samodzielne życie
dorosłego człowieka.

Objawy zaburzeń integracji sensorycznej

Żaden specjalista nie potwierdzi nam konkretnej liczby objawów, jakie
zawsze muszą występować w przypadku zaburzeń SI. To kwestie
indywidualne tak samo jak ich natężenie czy powtarzalność.
W pierwszej kolejności należy wymienić zaburzenia zmysłu równowagi.
Te manifestowane będą przez malca przede wszystkim słabą koordynacją
ruchową, problemami z koncentracją uwagi, opóźnionym rozwojem mowy czy
chorobą lokomocyjną.

Istotny jest też zmysł słuchu. Jeśli bodźce nie
zostają odbierane właściwie, dziecko może mieć kłopot z rozumieniem i
odróżnianiem dźwięków z otoczenia czy wrażliwością na muzykę.
Nadwrażliwość objawia się zaś ciągłym zatykaniem uszu i lekkim snem a
niedowrażliwość to przede wszystkim głośne wydawanie dźwięków bądź
przysłuchiwanie się sprzętom, które wydają różny dźwięk. W efekcie,
dziecko może borykać się z problemem niewyraźnej mowy, krótkotrwałą
pamięcią oraz pisaniem ze słuchu.

Kolejny zmysł to ten wzrokowy. Nadwrażliwość będzie
cechować się unikaniem blasku światła, mrużeniem oczu czy unikaniem
luster. Niedowrażliwość zauważyć można, kiedy dziecko wpatruje się stale
w słońce czy źródło mocnego światła lub nie lubi ciemnych pomieszczeń.
Dziecko z zaburzeniami tego rodzaju unika kontaktu wzrokowego, może mieć
problemy z czytaniem i pisaniem.

Zaburzenia integracji sensorycznej mogą pojawić się też, jeśli pod uwagę weźmiemy węch
– to fascynacja zapachami lub nadwrażliwość na nie, zatykanie nosa,
niechęć do jedzenia aromatycznych potraw, oraz smak – zauważyć można
częste wkładanie do buzi rzeczy niejadalnych, odmawianie jedzenia,
obgryzanie paznokci czy przygryzanie warg.

Artykuł napisany w oparciu o materiały ze sklepu sprzedającego zabawki wspomagające integrację sensoryczną – Kabum.pl.